Vanaf deze week wordt er veel op het bord gewerkt, op verzoek van Alma. Grote vermenigvuldigsommen worden op het whiteboard uitgewerkt, met veel plezier en over het algemeen met verbazingwekkend gemak:

Op het schoolbord, aan de andere kant van het whiteboard, verschijnen lange lijsten woorden:

 We bespreken de spellingsregels. Alma wil weten hoe het allemaal moet, ze is het zat om niet te weten hoe het echt moet. Na uitleg spelt ze steeds meer woorden, en maakt steeds minder fouten, terwijl ik ze in mijn mooiste blokletters opschrijf. Sinds vandaag ook woorden waar twee regels tegelijk bij horen: dwaas – dwazen. Ze vindt het leuk, ze is beretrots als ze het zomaar goed spelt, ze wil nog een keer alles wegvegen en nog een nieuwe lijst. Ze legt me uit dat de ‘en’ altijd een medeklinker erbij wil anders voelt ze zich niet veilig, ze zegt dat een klinker aan het eind van een lettergreep ook alleen kan zingen, want er houdt geen medeklinker hem tegen. Ze maakt de regels zo begrijpelijk voor zichzelf. Ik geniet en beweeg mee op ge golven van haar leren.

Het houdt me bij het leven, met beide voeten op de grond. Want ook N. is nu gestorven, in haar slaap vergleden. Zaterdag gaan we weer zingen om een kist van een dierbaar mede-koorlid. Het is een verdrietig jaar met drie vriendinnen die gestorven zijn.

Al een paar weken lees en kijk ik heel veel in ‘An Illustrated Life’ van Danny Gregory. Een prachtig boek met de ondertitel: Drawing Inspiration From The Private Sketchbooks Of Artists, Illustrators And Designers. Het boek maakt de ondertitel helemaal waar.

Ik was al begonnen met meer te tekenen door dit boek, gewoon in mijn agenda of dagboek, maar gisteren heb ik de stoute schoenen aangetrokken en zo’n prachtig Moleskine tekenboek gekocht. Niet eens één, maar gelijk twee! voor tekenen en voor werken met waterverf. (Wie de Moleskine boekjes niet kent, kijk hier maar, het boek dat ook Picasso en Hemingway gebruikten…..)

En het maakt me heel gelukkig.

Van de weeromstuit is Alma natuurlijk ook meer gaan tekenen. Ik ben daar heel blij mee, ik denk vaak dat Alma andere talen of expressiemogelijkheden nodig heeft om haar rijkdom aan beelden te verwerken en te delen.

een mandje pruimen

drinken in een restaurant, wachten op het eten

vrije fantasie van mijn theekopje

Ik ga ook nog de andere boeken van Danny Gregory bestellen (Everyday Matters en The Creative License).

Vandaag was het de eerste dag dat ik niet hoefde te werken sinds twee weken en dat was fijn. We hadden een hele luie ochtend, namen de tijd om de houtkachel aan te maken en genoten van de rust. ’s Middags kon ik Alma naar paardrijden brengen en het was heerlijk om door de wind te fietsen naar de Pietersberg. Wervelende bladeren gingen omhoog en weer omlaag en soms stroomden ze als een lange sliert door de straten. Het was niet koud en de regen was zo vriendelijk om voor ons een pauze in te lassen.

Ons leven is de laatste tijd ook onderhevig aan de herfstwind. Alles waait op en neer, en soms worden we door de wind meegevoerd.

We denken al een tijdje over verhuizen, maar er zijn veel praktische bezwaren en opeens door de ziekte en het gaan sterven van een vriendin ontstaat er een financiële mogelijkheid, omdat ik een deel van haar werk overneem. Werk waar ik wel even helemaal in moest duiken en dat me alle kanten opduwde, een verdrietige kant: elk mailtje waar ik op moet reageren is aan haar gericht, en een blije kant: doordat het werk is dat maandelijks terugkeert is er opeens een vaste inkomensbron, een groot goed voor een kleine zelfstandige. Ook de mogelijkheid tot verhuizen heeft veel kanten, waarheen, wanneer, gaat grote zoon nog mee in het gezin en als we nu toch aan het nadenken zijn waarom eigenlijk?

We hebben sinds de zomer een ander gezin, een grote zoon die zelfstandig is, niet meer volgens de structuur van de school hoeft te leven, zijn eigen geld verdient en een andere zelfstandigere plaats inneemt. Ook dat gaat soms stormachtig.

En Alma, die meer behoefte heeft aan samenzijn met andere kinderen, maar wel met een bepaald soort kinderen. Liefst ook gevoelige kinderen, vaak ook kinderen die thuisonderwijs krijgen. Dat is een hoop gereis door Nederland en België. Er wordt wat af gelogeerd bij nieuwe en bij al vertrouwde mensen en bij ons thuis.

Vanmiddag hebben we samen zitten tekenen bij de houtkachel, na het paardrijden, na de thee en de zelfgebakken kleine cakejes. Ik heb de kachel getekend, Alma mijn kopje thee. Wat een rust.

En toen had ik het even héél druk, geen tijd om te schrijven over leuke uitjes, mooie leerprocessen, logeerpartijtjes en andere dingen. Er moet gewerkt worden als er tijd over is, naast alle thuisschool dingen. We komen terug met verhalen en foto’s als er weer tijd is…

Vandaag vielen we toch opeens met onze neus in de boter! Er was een kinderconcert, in het kader van de kinderboekenweek, door leden van het LSO en er waren zomaar nog kaarten. Ze speelden ‘De Bremer Stadsmuzikanten’, naar het sprookje van Grimm, op muziek gezet door Franz Tischhauser. En het was heel erg leuk gedaan. Ze spelen het op 18 oktober nog een keer, in Schunck, in Heerlen.

Er was een verteller, die zoveel stemmen had dat haar stem net een instrument was, de fagot was de ezel, de hobo was de kat, de fluit was de haan, de clarinet was de hond en de piano was alle rovers tegelijk. Er was na het concert gelegenheid om met de muzikanten te praten, en op hun instrumenten te spelen. Dat heeft Alma vol overgave gedaan.

Praten met Mourik Jan Heupink, de pianist.

Improviseren op de vleugel, net weer anders dan de piano thuis.

Ja, het lukt, er komt geluid uit!

Zo'n fagot is heel groot, maar makkelijker om geluid uit te krijgen dan een hobo.

Met heel hard blazen komt er een heel klein beetje geluid.

Als je weet dat je bij de fluit er niet in moet blazen, maar er overheen gaat het goed.

Wat een aardige mensen allemaal, wat een geluk om zomaar op al die instrumenten te mogen spelen.

En toen was het nog niet afgelopen er was ook nog een workshop in het kader van de tentoonstelling over Fiep Westendorp: Kattenkwaad en Smeerpoetsen. De kinderen gingen de tentoonstelling bekijken, en het is heerlijk om een tentoonstelling te bekijken vol met het feest der herkenning, en daarna knutselen met Pim en Pom. Er was een vriendinnetje bij het concert en die ging ook mee knutselen, allemaal fijn.

Op de fiets terug vertelde Alma me honderduit. Maar het mooiste was wel dat Fiep Westendorp nooit de dingen recht tekende, altijd waren ze krom of scheef en toch was ze een hele beroemde tekenaar die gewoon betaald werd voor haar tekeningen. Want die manier van tekenen was juist zo mooi en leuk. Een nieuw inzicht voor een perfectionistisch meisje.

Ik had al eerder verteld dat Alma opnieuw leert schrijven. En ja, het werkt.

We hebben de afgelopen week elke dag zes woorden geoefend (naast de letters schrijven met de oefenbladen). Elk woord schrijf ik op, met een zwarte stift op een wit vel of op een whiteboard. Alma kijkt naar het woord, spelt het woord en maakt er een foto van in haar hoofd. Vervolgens spelt ze, met ogen dicht, het woord waarvan ze een foto heeft in haar hoofd en schrijft ze het op. Daarna controleert ze zelf of ze het woord goed heeft geschreven. Dit vindt ze een leuk spel.

Maar nu komt het: vervolgens vraag ik haar om twee keer een zin te maken, met in een zin twee woorden die we net geoefend hebben. Ze schreef woensdag de mooie zin ‘De hond zit de poes.’ (naar aanleiding van de lijst woorden die ze in het museum had geschreven, zie hier). Ze leest de zin en zegt zelf: “Hé, dat klopt niet, daar staat zit en het moet ziet zijn.” Yes, yes, denkt mama!!! En zonder te mopperen verbetert ze zit in ziet.

Vandaag weer: ‘De herfst kwm naar ht bos.’ “Hé, mama, ik ben een paar klinkers vergeten, zo kan ik de woorden niet lezen. Er moet een a bij en een e.” Ook dat was zo gepiept.

Dit is nog eens oogsttijd voor ons!

Om de herfst positiever tegemoet te treden hebben we geoogst (de weg tot ons hart gaat door de maag …).

Naast de mais van de herfsttafel hadden we nog vier kolven meegenomen. Eén voor Sijtje, de cavia, en drie voor ons, om maiskoeken van te maken. (We hebben inmiddels bijna 4 delen van de boeken van het kleine huis gelezen, en daar komen héél veel maisbroden, maiskoeken en maiscakes in voor, er wordt sowieso jaloersmakend veel en lekker in gegeten.)

In mijn ouderwetse Amerikaanse kookboek (Cross Creek Cookery van Majorie Kinnan Rawlings) stond een recept voor de meest primitieve vorm van maiskoeken, Hoe bread genoemd. Volgens de beschrijving in het kookboek was dit het soort brood dat slaven vroeger bakten op hun schoffel en soldaten in de burgeroorlog op hun bajonet. Oeps … Maar het was lekker.

Eerst heeft Alma de maiskorrels van de kolf gehaald, vervolgens hebben we de maiskorrels in een oude koffiemolen gemalen en gezeefd.

Wat echt te groot bleef ging naar de vogeltjes. Vervolgens maakte Alma het deeg van één kop maismeel, een halve theelepel zout en één kop kokend water. Het moet een dik net niet meer vloeibaar beslag zijn.

Dan bakken in een ingevette (volgens het recept met een zwoerd, maar dat hadden we niet in huis, dus bij ons was het kokosolie) koekenpan, die zo heet is dat hij net niet rookt. Als de ene kant een korstje heeft, omdraaien en even platdrukken, zodat de andere kant ook een korstje krijgt.

Mooie koeken en ze ruiken lekker!

Nog warm opeten, met stroop of met honing. Ze waren erg lekker!

De afgelopen twee weken hebben we ons beziggehouden met de tijd van de dinosaurussen. Dit naar aanleiding van het boek van  The Magic Treehouse: Dinosaurs before Dark. We hebben, zoals altijd, veel boeken erover gelezen en films erover gekeken. En we hadden al veel boeken erover gelezen en films erover gezien. (Voor boeken zie ons boekenverslag van september en oktober, voor films: Walking with Dinosaurs en the making of Walking with Dinosaurs.)

We zijn ook in de heuvels een stukje verderop geweest en hebben in de mergel stukjes versteende schelp gevonden:

Het zijn allemaal hele kleine stukjes, die moeilijk te zien op de foto, maar in het echt was er duidelijk verschil in hardheid tussen het mergel en het fossiel.

We hebben een eigen “fossiel” gemaakt:

Voor de mensen die dat ook willen maken: In de bodem van een plastic fles doe je nat zand, daar leg je een schelp op, (het liefst de schelp even insmeren met olie, wij waren dat vergeten maar het ging toch goed), daar giet je gips overheen. Laten drogen en een dag later de fles openknippen (boven een emmer of teiltje, als je geen zin hebt in overal zand) en de schelp van het gips afhalen (in ons geval hadden we er een beitel voor nodig vanwege de vergeten olie). Met een penseel het zand eraf halen.

Alma’s verhaal:

In het verhaal van Jack en Annie ging het over de tijd van de dinosaurussen. Het speelt zich af in het laat Krijt, want er leefden toen de Pteranodon, de Hadrosaurussen, de Triceratops en de Tyrannosaurus Rex. Een Pteranodon is geen dinosaurus maar een vliegend reptiel. Dinosaurussen zijn ook reptielen. In deze tijd leefde ook insecten en kleine zoogdieren.
Dinosaurussen leefden van het Trias tot het eind van het Krijt, van ongeveer 230 miljoen jaar geleden tot 65 miljoen jaar geleden.
Er waren dinosaurussen die planten eten (herbivoren) en dinosaurussen die vlees eten (carnivoren). Er waren hele kleine dinosaurussen (Leaellynasaurus) en hele grote (Brachiosaurus,  Tyrannosaurus). Er waren dinosaurussen die in groepen leefden ( Diplodocus, Velociraptor) en die alleen leefden (Allosaurus).

Leaellynasaurus

Brachiosaurus als fossiel in een stad

Tyrannosaurus (schedel)

Diplodocus

Allosaurus

Velociraptor

Jack vloog in het boek op een Pteranodon

 Na het Krijt waren er geen dinosaurussen meer want wetenschappers denken dat er toen een hele grote meteoriet op de aarde gevallen is. De meteoriet maakte een ontzettende aardschok en gaf heel veel stof in de lucht zodat de zon verduisterde. Er stierven veel dinosaurussen door de aardschok en omdat de planten door te weinig zon doodgingen stierven ook de planteneters en daarna de vleeseters.
Het Krijt was toch al een gevaarlijke tijd om te leven want er waren veel vulkaanuitbarstingen.
Ik ben blij dat er geen dinosaurussen meer leven, want nu kan ik tenminste naar de bakker lopen zonder onder de voet gelopen te worden door dinosaurussen.

Ik kan er niet langer mee omheen, het is herfst geworden. De zomer was zo heerlijk, en duurde zo lang, met nog zulke warme dagen in september dat ik net kon doen alsof het altijd zo zou blijven. Maar nu zie ik al heel veel bladeren op de grond en bomen met bruine bladeren. De achterdeur staat niet meer de hele tijd open, we hebben zelfs vanochtend de verwarming aangedaan. En het wordt zo laat licht en alweer zo vroeg donker.

Alma kent me zolangzamerhand wel en zegt tegen me: “Nu maar weer wachten op de lente, hè, mama.” Ja, er zit niets anders op. Vooral naar buiten blijven gaan, met jassen en wollen kleren. Alma heeft een paar dagen geleden helemaal uit zichzelf haar wollen t-shirts weer opgezocht en aangetrokken, we hebben geconstateerd dat ze gegroeid is en dat we nieuwe nodig hebben.

Er zijn ook fijne dingen: het licht is soms heel mooi met zo’n gele zon, soms is het warm, de pompoenen zijn mooi oranje. Er worden beukennootjes, hazelnoten en tamme kastanjes gezocht en opgegeten. We gaan binnekort weer hazelnoottoffees maken en we vragen ons af of beukennootjestoffees ook lekker zullen zijn.

Ik heb zulke zere handen dat ik bijna geen pen kan vasthouden, dus het is maar goed dat Alma opeens niet bang is om zelf te schrijven. Vanmiddag met de kinderclub in het museum, bij de speurtocht waarbij je moest opschrijven wat je zag, had ze zomaar een hele lijst dingen geschreven, in blokletters:
parabijs, part, hont, bloem, zee, gijt, slane, palm, drihok.

Alma leert opnieuw schrijven.

Ze kan prima schrijven, keurig aan elkaar, met letters geleerd door de methode “Schrift”. Maar ze kan niet lezen wat ze zelf schrijft, altans heel moeilijk. Zo moeilijk dat schrijven echt iets is dat als verlammend vervelend wordt ervaren omdat ze nooit weet of ze het goed heeft geschreven. Na veel lezen en praten met deskundigen heb ik geleerd dat dit verschijnsel bij de dyslexie hoort.

Nu leert ze, sinds twee dagen, met blokletters schrijven, door de methode “Schrijven leer je zo”. Ik had me helemaal voorbereid op tegenzin en tegenwerking, maar niets daarvan. Ze roetst door de letters heen, ze vindt het het leukste werkje van allemaal en verheugt zich op het moment dat ze alle letters kent. Ze heeft zelfs helemaal vrijwillig een bread-and-butter letter naar de prinsessen van het klasje gestuurd, om te bedanken voor het logeren (eerst mij gedicteerd, ik het in mijn mooiste blokletters opgeschreven, zij het weer overgeschreven). En leest vervolgens het briefje aan mij voor. We staan versteld.